Biogazownie rolnicze to instalacje, w których biomasa pochodzenia rolniczego poddawana jest procesowi beztlenowej fermentacji metanowej. W wyniku tego procesu wytwarzany jest biogaz rolniczy. Najczęściej jest on przeznaczany do spalenia w silniku kogeneracyjnym w celu wytworzenia energii elektrycznej i ciepła. Kolejną możliwością jest skierowanie biogazu rolniczego do instalacji, która oczyści go do parametrów gazu ziemnego (oczyszczanie z CO2). Oczyszczony biogaz, zwany biometanem, może zostać zatłoczony do sieci gazowej albo wykorzystany
w postaci sprężonej bio-CNG lub skroplonej bioLNG jako paliwo transportowe.
Polska jest krajem rolniczym, z mocno rozwiniętym sektorem rolnictwa oraz rozbudowanym przemysłem rolno-spożywczym. Dzięki temu posiadamy bardzo duży potencjał surowcowy do produkcji biogazu rolniczego i biometanu, jeden z najwyższych w Europie.
Według ekspertów, bazując wyłącznie na surowcach odpadowych z rolnictwa oraz przetwórstwa i produkcji żywności, w Polsce możliwe jest wyprodukowanie około 8 mld m3 biogazu rolniczego, co pozwala na wytworzenie blisko 5 mld m3 biometanu rocznie.
Według stanu na dzień 18 czerwca 2026 r. w rejestrze wytwórców biogazu rolniczego prowadzonego przez Dyrektora Generalnego KOWR zarejestrowanych jest 211 instalacji do produkcji biogazu rolniczego, w tym 2 biometanownie. Instalacje te mogą potencjalnie wytworzyć blisko 842 mln m3/rok biogazu rolniczego. Ich łączna moc zainstalowana elektryczna wynosi
ponad 189 MWe.
W 2025 r. do produkcji biogazu rolniczego wykorzystano blisko 8 mln ton surowców. Najwięcej do produkcji biogazu rolniczego wykorzystano wywaru gorzelnianego (20%), gnojowicy (17%) oraz pozostałości z owoców i warzyw (15%).
| Tabela 1. Wykaz surowców zużytych do produkcji biogazu rolniczego w 2025 r. | ||
| Lp. | Rodzaj surowca | Ilość (w tys. ton) |
| 1. | Wywar pogorzelniany | 1 568,706 |
| 2. | Gnojowica | 1 276,600 |
| 3. | Pozostałości z owoców i warzyw | 1 135,468 |
| 4. | Odpady z przetwórstwa spożywczego | 731,358 |
| 5. | Kiszonka z kukurydzy | 617,447 |
| 6. | Osady technologiczne z przemysłu rolno-spożywczego | 415,845 |
| 7. | Odpady z przemysłu mleczarskiego | 377,981 |
| 8. | Wysłodki buraczane | 343,123 |
| 9. | Przeterminowana żywność | 192,934 |
| 10. | Inne | 1 036,670 |
Produkcja biogazu rolniczego w 2025 r. wyniosła ponad 515 mln m3, z którego wyprodukowano ponad 1 080 GWh energii elektrycznej. To tyle ile potencjalnie zużywa w ciągu roku ok. 500 tys. gospodarstw domowych. Dodatkowo, w 2025 r. z biogazu rolniczego wyprodukowano ponad
2,5 tys. m3 biometanu, który w całości został wprowadzony do sieci gazowej.
Biogazownia rolnicza to nie zawsze duża i droga instalacja. Coraz większym zainteresowaniem rolników cieszą się mikrobiogazownie rolnicze, tj. instalacje o łącznej mocy zainstalowanej do
50 kW energii elektrycznej. Na koniec 2025 r. do sieci elektroenergetycznej przyłączonych było 79 takich instalacji. Ich łączna moc wynosiła 2,9 MW, a ilość energii elektrycznej jaka została w nich wytworzona i wprowadzona do sieci wyniosła ponad 5,5 GWh.
Podsumowując, biogazownia rolnicza pozwala na:
- stabilną i niezależną produkcję energii elektrycznej i ciepła (wytwarzanie energii
w sposób ciągły, bez względu na warunki atmosferyczne), - samowystarczalność energetyczną (gospodarstwo lub gmina),
- zmniejszenie zużycia nawozów sztucznych (biomasa po procesie fermentacji, tzw. poferment, może być stosowana do nawożenia pól),
- zmniejszenie odorów (zagospodarowanie odchodów zwierzęcych),
- optymalizację gospodarki obiegu zamkniętego,
- tworzenie nowych miejsc pracy dla lokalnej społeczności.
30 czerwca 2026 r.
źródło: KOWR